Herdenkingsdienst Vader Huib (1926-2002)

18 juli '02, Den Haag

Welkom allemaal! We zijn hier met een zaal vol mensen bij elkaar, die allemaal iets hadden met mijn vader, Huib Kraaijeveld. Dat moge helder zijn, want mijn vader liet erg duidelijk merken als iets of iemand hem niet zinde….. Deze twee uur zijn bedoeld om stil te staan bij zijn leven, naar aanleiding van zijn overlijden, vorige week in Frankrijk. Het past niet erg bij hem om teveel en te dramatisch te treuren om verlies, nietwaar?

Ik ben dichter dan wie dan ook hier bij zijn laatste weken betrokken geweest en zal daar nu kort iets over vertellen. Bovendien scheelt me dat 100 keer hetzelfde vertellen - in dit informatietijdperk.

Toen ik 4 weken geleden op vaderdag bij hem aankwam, had hij de avond ervoor nog gebridged. Weliswaar met veel fouten en moe, maar toch nog 2e geworden. Ik schrok me een ongeluk; hij was erg mager geworden, liep krom van de pijn en was moe en uitgedroogd. Hij had kennelijk op me gewacht om naar het ziekenhuis te gaan, en slaakte daar aangekomen ook een zucht van verlichting. Ik heb hem daarvoor nog over kunnen halen het dak op te klimmen, om even rustig afscheid te nemen van het land waar hij zo graag woonde. Glimlachend keek hij naar alle zwaluwen en vertelde me dat hij vroeger altijd dacht dat er geen vogels in Frankrijk waren.

In Valence heeft hij morfine gekregen, zodat de pijn minder werd. Alleen kreeg hij als bijwerking nogal wat hallucinaties, die eerst schrik, maar later ook hilariteit opleverden. Zo kreeg iedere vrouw die binnenkwam een knipoog en ik vervolgens een geheime, verbaasde blik wat die hier nou weer deed. Ook vond hij het maar vreemd dat alle andere gasten in het Indische restaurant kennelijk op een andere kamer dineerden.

Nooit vergeet ik het moment waarop hij de diagnose van de scan kreeg: bij hem ging het er niet in, en om de aandacht af te leiden vroeg de arts aan mij of ik enig kind was. "Dat weet je maar nooit in het leven", riep mijn vader. Waarna ik de arts uit kon gaan uitleggen dat dat een grapje was…..

Mijn vader heeft uiteindelijk de keuze gemaakt het proces te laten gebeuren en naar een hospice in Crest te verhuizen. Ik ben zeer gelukkig met deze keuze. Meer tijd had hem niets goeds opgeleverd en de mensen en omgeving in Crest hebben hem enorm goed gedaan. Ook daar heeft hij op mijn terugkomst gewacht, nu om te sterven. Hij zei nog Aaah! en Godsammekrake tegen me, heeft nog 2 dagen zeer liggen denken, fronsen en bewegen, en is 's avonds heel rustig overleden. Met uiteindelijk een glimlach.

Ik heb hem gevonden, zijn ogen gesloten, gewassen, geschoren, ging op een stoel zitten die een scheet liet (erg gelachen….) en heb die nacht naast zijn lichaam in de kamer geslapen - als wake. Dit is een van de meest bijzondere ervaringen in mijn leven geweest. Vrijdag is zijn lichaam in het bijzijn van zijn Franse vrienden gecremeerd en droeg de kist als opschrift 'Le guardian du Pont'. Daarna heb ik zijn as in het riviertje voor zijn huis uitgestrooid. "Nu waakt de brug over hem", zei Titie. En zo was het goed.

De hele periode heb ik gemerkt dat ik heel zorgvuldig in mijn eigen keuzes en afwegingen ben geweest, het enige dat ik kon doen om zowel hem als mijzelf eer aan te doen. Op basis van precies diezelfde zorgvuldigheid is ook deze bijeenkomst, de tekst en tekening op de kaart, mijn kleding nu, en mijn verzoek mij niet te formeel condoleren tot stand gekomen. Dat jullie hier allemaal zijn, is genoeg. Als me namelijk iets helder is geworden in de laatste maand, is dat dat afscheid nemen iets persoonlijks is, dat mensen hun lichaam niet zijn en - zoals ik ooit bedacht toen ik jonger, depressiever en poëtischer was - dat mensen pas dood zijn als anderen hen vergeten.

Mijn ontroering bij het lezen van brieven van onder andere oom Max en Rinus Botterman - over een krom handbaldoelpunt en samen bomen zagen, en bij het horen van herinneringen van oom Hans sterkten mijn oorspronkelijke idee. Het idee om in plaats van te rouwen met elkaar dierbare, persoonlijke herinneringen te delen.

Zoals de meesten van jullie wel weten zijn mijn vader en ik in de afgelopen jaren dicht bij elkaar gekomen, na een aanzet van mijn moeder toen ik 18 was. De doorbraak was na een cursus die wij beiden hebben gedaan. (Deze opzet van 'samen delen' is daar een beetje een knipoog naar.) Daarna gingen we ineens spontaan samen op vakantie, praatten we over gevoel en dat soort 'vreemde dingen', kwam hij voor mij zorgen na een knie-operatie - kortom, gebeurden er dingen die daarvoor onmogelijk leken tussen ons….. deze maand hebben we met recht de vruchten kunnen plukken van ons 'voorwerk' van de laatste vijf jaar. Al en met al blijft nu voor mij een heel rijke ervaring over, een stille rust en veel goede herinneringen.

Ik weet dat spreken in het openbaar voor de meeste mensen eng lijkt, zeker als het gaat over iets dat ons dierbaar is en het dus kwetsbaar voelt. Toch wil ik u vragen hier iets te komen vertellen over iemand die wij allemaal op een andere manier hebben gekend. Allemaal hebben we dierbare, gekke, lieve of juist vervelende herinneringen aan mijn vader. En door die hier aan elkaar te vertellen blijft hij - met al zijn verschillende kanten - in ons doorleven.

Huib Kraaijeveld

Foto's

Ik kreeg van vrienden en bekenden die nooit in St. Laurent waren geweest vragen om foto's te maken.

Hier is het uitzicht op de brug vanuit de stoel van mijn vader.	Dit bordje zat op mijn vader's kist, met dit door mij bedachte onderschrift. Het bordje hangt nu aan de zijkant van de brug!
De plek waar mijn vader zijn laatste dagen doorbracht; met recht als de kasteelheer die hij altijd wilde zijn... Ik was zeer onder de indruk van de kwaliteit en sfeer in deze 'soin paliative'!
Mevrouw Meijer schreef mij een briefje na aanleiding van de rouwadvertentie. Zij had in 1944 Staatsexamen met mijn vader gedaan en was zo benieuwd wat voor mens hij geworden was. Op zolder had zij nog deze foto's uit die tijd.
Deze foto is van 14 juni 1943. De twee broertjes: de ene serieus, de andere vrolijk.... ...en zelfs mijn vader heeft een grote kuif gehad (net zoals ik...).
Deze foto kreeg ik toegestuurd na aanleiding van de rouwadvertentie van een mijnheer die samen met mijn vader naar Indonesie is gevaren.
Pap op de schommel, in de Alpen...	Dit blijft een van de leukste foto's van 'm, grinnikend in de tuin van de Bijlsmas.
Op weg naar de Ardeche om te gaan verhuizen, viel dit in 10 minuten uit de lucht.... prachtig! En uiteindelijk samen met Lex en Fred op 20 augustus in één dag alle spullen weggehaald. We hadden mam's auto zo hoog opgeladen, dat we de weg naar Marokko gewezen kregen... Alles ligt nu te wachten op hun nieuwe bestemming in de Corrèze.